Sống theo mình — tự do nội tại của Trang Tử

Rất nhiều người đến với coaching mang theo một câu hỏi giấu kín: “Vì sao tôi đạt được điều người ta ao ước, mà vẫn thấy trống rỗng?” Trang Tử có một câu trả lời sắc như dao — và an ủi như một hơi thở.

Cốt

Với Trang Tử, gốc của khổ đau là sống cuộc đời của người khác:

Sống theo mình là tự do, là hạnh phúc; sống theo kẻ khác là nô lệ, là đau khổ.

Cốt tuỷ ở chỗ: tự do không phải là “muốn gì làm nấy”, mà là sống thật với bản tánh của mình. Trang Tử gọi người sống được như thế là chân nhân — người thật. Một hành động chỉ thực sự tự do “khi trong hành động ấy ta đã biểu lộ được cả cái Người thâm sâu, thành thực” của mình, chứ không phải diễn theo một vai được giao.

Nhưng làm sao nghe được tiếng nói thật ấy giữa muôn tiếng ồn của kỳ vọng? Trang Tử đưa ra một phép thực hành: tâm trai — “trai giới của lòng”, làm cho tâm lặng lại. Cụ Nguyễn Duy Cần gọi đó là giai đoạn “rất cần đến sự lặng lẽ” để thực hiện cái Đạo nơi chính mình. Chỉ khi mặt hồ tâm đủ tĩnh, ta mới thấy được đáy.

Chinh

Bài học của Trang Tử đặc biệt quý khi bạn đang thành công theo tiêu chuẩn của người khác mà vẫn thấy lạc.

Thử tự vấn:

• Điều tôi đang theo đuổi là của tôi, hay của cha mẹ / xã hội / một hình mẫu nào đó?
• Nếu không ai nhìn vào và không ai khen chê, tôi sẽ chọn gì?
• Đâu là lúc gần đây tôi thấy mình sống thật nhất — và điều gì đã có mặt khi ấy?

Tìm lại con đường thật của mình không phải là ích kỷ — đó là điều kiện để ta cho đi một cách trọn vẹn. Một cái cây khoẻ mạnh nhất khi nó lớn theo đúng tánh của nó.

Phương Tây gọi hành trình này là tìm ý nghĩa và sống đúng giá trị cốt lõi — bạn sẽ gặp lại nó trong Ikigai và Co-Active Coaching.